Eskişehir’deki Odunpazarı Modern Müze (OMM), 26 Eylül 2026’da açılan Yeryüzü Yankıları sergisinde, bir hikâyenin kuşaktan kuşağa aktarılırken nasıl değiştiğine bakıyor. Defne Casaretto küratörlüğündeki karma sergi, 12 Eylül 2027’ye kadar görülebilecek. Farklı kuşaklardan sanatçıların resim, fotoğraf, heykel, seramik, tekstil ve video gibi alanlarda ürettiği 70’i aşkın yapıtı bir araya getiriyor.
Bir anlatı ne zaman değişir?
Hikâyeler çoğu zaman sabit bir metin gibi düşünülür: Biri anlatır, diğeri dinler, sonra aynı sözler bir başkasına geçer. Oysa her aktarımda anlatanın bakışı, dinleyenin hafızası ve içinde bulunulan zaman da hikâyeye katılır. Yeryüzü Yankıları bu hareketi sanatın farklı malzemeleri üzerinden düşünmeye açıyor. Serginin doğa, tarih ve mitoloji ekseninde kurduğu çerçeve, geçmişten gelen imgelerin bugün neden hâlâ yeni anlamlar üretebildiğini sorgulamaya elverişli.
Buradaki önemli nokta, farklı dönemlerin işlerini tek bir kronolojik çizgiye yerleştirmek yerine yan yana konuşturmak. Müzenin açıklamasına göre sergi doğrusal olmayan bir yerleşimle ilerliyor. Bu tercih, izleyiciyi bir başlangıç ve sonuç aramaktan çok, eserler arasında kendi bağlantılarını kurmaya davet ediyor. Aynı simge bir işte belleğe, başka bir işte doğaya ya da kişisel deneyime açılabilir; bu, serginin sunduğu karşılaştırma imkânına ilişkin bir okuma.
Malzemeler arasında dolaşan hafıza
Resim ile tekstilin, fotoğraf ile seramiğin aynı seçkide bulunması yalnızca teknik çeşitlilik anlamına gelmiyor. Bir görüntünün kaydedilmesi, bir nesnenin biçimlendirilmesi veya bir yüzeyin dokunması, hatırlama biçimlerimizi de değiştirebilir. Serginin çoklu mecra yaklaşımı bu soruyu somutlaştırıyor: Bir anlatının anlamı, onu taşıyan malzeme değiştiğinde aynı kalır mı?
OMM’nin yayımladığı sanatçı listesinde Alev Ebüzziya Siesbye, Belkıs Balpınar, Burçak Bingöl, Canan Tolon, Erol Akyavaş ve Selma Gürbüz gibi isimler bulunuyor. Bu farklı pratiklerin bir araya gelişi, sergiyi tek bir üslubun örneklerinden çok, birbirine temas eden anlatı biçimleri üzerinden okumayı mümkün kılıyor. Eserlerin tek tek içeriklerine ilişkin doğrulanmamış yorumlar yerine, serginin küratöryel sorusuna odaklanmak daha anlamlı.
Neden İzlek’te?
Türkiye’de güncel sanatın yalnız İstanbul üzerinden takip edilmemesi gerektiğini hatırlatan bir sergi bu. Eskişehir’deki OMM, izleyiciyi hem farklı kuşakların üretimleriyle hem de anlatıların kültürler arasında nasıl dolaştığı sorusuyla karşılaştırıyor. First Edition İzlek için seçme gerekçemiz de burada: Sergi yalnızca yeni işleri görmek için değil, tanıdık bir imgenin başka bir zamanda nasıl yeniden okunabildiğini düşünmek için bir fırsat sunuyor.
Ziyaret bilgisi: Yeryüzü Yankıları, 26 Eylül 2026 – 12 Eylül 2027 tarihleri arasında OMM – Odunpazarı Modern Müze’de (Eskişehir). Güncel ziyaret ve bilet bilgileri için müzenin resmî sergi sayfasına başvurulmalı.